Ορθογραφία;

[o_apolytos]

Επειδή κατά καιρούς έχω προβληματιστεί πολύ, κυρίως μέσα στο φόρουμ του σέμφε.γρ, αλλά και αλλού (σε μηνύματα κινητού ας πούμε), θα ήθελα να ακούσω τη γνώμη σας περί ορθογραφίας. Πώς την αντιλαμβάνεστε; Είναι μια μικροαστική σύμβαση, μία αγκύλωση, ένας βραχνάς που μας εμποδίζει να αφοσιωνόμαστε στο περιοχόμενο απασχολώντας μας με ένα δευτερεύον χαρακτηριστικό μορφής; Είναι άλλη μία καταπίεση; Ή μήπως αποτελεί δείγμα πολιτισμού, ιστορίας της γλώσσας, μακραίωνης εξέλιξής της; Ή ακόμα και απόδειξη της ιστορίας ενός λαού που τη μιλάει; Π.χ. πολλές φορές λέξεις διαμορφώνονται με τη μία ή την άλλη ορθογραφία, λόγω συγκρούσεων, επικράτησης της μιας ή της άλλης πλευράς, επαφής πολιτισμών παρόμοιων ή παντελώς ξένων.
Προσωπικά, παλιότερα είχα μεγάλο κόλλημα με την ορθογραφία και θεωρούσα αγράμματους και ζώα όσους δεν έγραφαν σωστά το "παίρνω" για παράδειγμα ή το "υπονοώ" ή πόσα άλλα κλασικά λάθη... Έπειτα "γνώρισα" τον παπαγαλάκο και λέω δε γαμιέται! Αλλά από την άλλη πώς να διαβάσεις ένα κείμενο τίγκα στα ορθογραφικά λάθη; Δεν καταντά κουραστικό; Για να μην το κουράζω, έχω καταλήξει πως οκ, η ορθογραφία δεν παίζει ρόλο, σημασία έχει το τι λες, αλλά στα 10 λάθη ανά γραμμή αρχίζω να μην έχω ενδιαφέρον για το πού το πάει ο ποιητής... Τώρα για γκρίκλις, ας μη μιλήσουμε, καθώς τα θεωρώ απαράδεκτα, δεδομένης της δυνατότητας οποιουδήποτε υπολογιστή (με οποιοδήποτε λειτουργικό σύστημα, ακόμα και σε επίπεδο απλού χρήστη), να τυπώσει ελληνικούς χαρακτήρες. Και για να έρθουμε και στα τελευταία, είναι απαράδεκτο κατ'εμέ να μιλάς για αρχαίο πολιτισμό και πολυτονικό σύστημα και δε συμμαζεύεται, και να μοστράρεις γκρίκλις. Ε, εκεί είναι σα να μιλά πόρνη για παρθενιά!

Εκτός θέματος: Καλό καλοκαίρι. Αυτό είναι τέχνη.

[sos]

Mai breiskois apwlleitos shmfonw.....
Πλακίτσα.... Ακόμα κι εγώ που το έγραψα, το διαβάζω με δυσκολία....
Συμφωνώ με όλα όσα λες!

[ManOzzY]

Βασικά η ορθογραφία είχε να κάνει με τη προφορά της λέξης, γιαυτό και μερικές λέξεις ακούγονται το ίδιο αλλά γράφονται διαφορετικά. Κάποτε τα μιλούσαν εντελώς διαφορετικά. Με το πέρασμα των αιώνων όπως ήταν λογικό όλα αυτά αλειώθηκαν.

Σε αυτό με τα γκρίκλις και εγώ συμφωνώ. Είναι απαράδεχτο να γράφουμε έτσι. Είναι σα να μιλάμε με αμερικάνικη προφορά, πολύ χαζό. Πόσο μάλιστα όταν κάποιοι μιλάνε και για ορθογραφία στα γκρικλις.
Παραδέχομαι ότι δεν είμαι καλός στην ορθογραφία αλλά τουλάχιστον δε γράφω γκρίκλις. Προτιμώ να κάνω το αντίθετο, να γράφω ξένες λέξεις με ελληνιούς χαρακτήρες, πχ θενξ.

[Falgorn]

Έχει να κάνει και με την ετυμολογία. Αρκετές φορές έχω προσπαθήσει να καταλάβω τι σημαίνει μια λέξη από το τι ρίζα έχει. Και όσον αφορά την ορθογραφία, από τη στιγμή που για τον ίδιο ήχο έχουμε περισσότερους του ενός τρόπους γραφής οι οποίοι επιλέγονται με κάποιουε ετυμολογικούς κανόνες για κάθε λέξη, είναι θέμα του ότι δεν θέλω να κουράσω όποιον διαβάζει το να γράφω ορθογραφημένα.

[Hengeo]

Η γλώσσα γενικά, και η ορθογραφία ειδικότερα, είναι κανόνες-συμβάσεις από τους ανθρώπους, ώστε να συνεννοούνται μεταξύ τους προφορικά και γραπτά. Προφανώς λοιπόν δεν είναι κάτι στατικό, αλλάζει και προσαρμόζεται συνεχώς. Κάποτε η ορθογραφία είχε να κάνει με την προφορά, τώρα μόνο με την ετυμολογία και σε κάποιες περιπτώσεις την κλίση-πτώση (π.χ. αυτή είναι όμορφη, αυτοί είναι όμορφοι).

Προσωπικά δε με ενοχλεί ιδιαίτερα το θέμα της ανορθογραφίας, αρκεί να είναι κατανοητό και ευανάγνωστο αυτό που γράφει ο άλλος. Κάτι μηνύματα του στυλ <<να σ πω ρ συ, πμε αύριο για κν καφέ>> που κάνεις αμάν να καταλάβεις τι λένε, ναι μου τη δίνουν. Τα greeklish είναι ανεκτά όταν είναι λίγες λέξεις σε μία γραμμή (msn, irc), αλλά σε κανονικά κείμενα γίνονται επίσης δυσανάγνωστα.

Οι περισσότεροι σύγχρονοι browsers πάντως υποστηρίζουν πρόσθετους ορθογράφους-λεξικά, όπως το greek spelling dictionary στον firefox.

[Artemoila]

Με σωστη ορθογραφια και λιγη γνωση αρχαιων μπορει κανεις να καταλαβει πολλα απο μια λεξη. Η ελληνικη ειναι απο τις ακριβεστερες (ισως κ η ακριβεστερη αλλα δεν ξερω σιγουρα) γλωσσες στον κοσμο ακριβως γιατι η ορθογραφια της αποτυπωνει ακριβως τη σημασια της, μπορεις δλδ να βρεις τη ριζα αρα και τη σημασια. Το οτι γνωριζω σχεδον τελεια ορθογραφια κ θυμαμαι τα αρχαια του σχολειου εχει βοηθησει παρα πολυ! Παλια ημουν τοσο κολλημενη που πριν πω μια προταση επρεπε να σιγουρευτω οτι ξερω κ την ορθογραφια της καθε λεξης. Ευτυχως προσπερασα αυτον τον ψυχαναγκασμο κ τωρα με ενδιαφερει πιο πολυ να γινω αντιληπτη. Ητοι μπορει να δειτε καμια φορα κανα "αλλα" με ενα "λ" εδω στο φορουμ, αλλα ( ) ποτε δε θα γραψω στο χαρτι κατι ανορθογραφα. Η σωστη ορθογραφια επισης σε μενα εχει την επιδραση να μου φαινεται ενα κειμενο "ομορφο" ενω αμα δω κανα "νηχτα" ξερω γω, θα μου πεταχτει το ματι οξω με την εννοια οτι θα μου φαινεται "ασχημο". Δεν ξερω αν συμβαινει σε ολους. Ασκηση για το σπιτι: Η σωστη ορθογραφια κανει τις λεξεις ομορφες? .

Οσον αφορα τα greeklish αν κ εγω προσωπικα τα καταλαβαινω σχετικα ανετα, τα θεωρω πολυ κουραστικα. Τυπου "ν σ πω ρε σ" οπως ειπε κ ο Hengeo ομως ειναι gibberish to me. Μην τολμησω να δω κανενα να γραφει με το συνδυασμο των δυο οπως τα κοριτσακια στο hi5 (t knC kukLa m?) γτ παιρνω αναποδες.

[pao132003]

Artemoila, ενδιαφέρουσα η άποψή σου. γιατί όμως αγνοείς επιδεικτικά τους τόνους;

[Artemoila]

Θα μειωθει σημαντικα η ταχυτητα μου στο γραψιμο που κατα τα αλλα ειναι ακαταμαχητη. Παντως στα γραπτα δεν ξεχναω τονους. Γινομαι αντιληπτη?

[van_der_kaafr]

Η ορθογραφία έχει να κάνει κυρίως με αυτό που είπε ο Manozzy, χωρίς να σημαίνει ότι οι άλλοι κάνετε λάθος. Η ετοιμολογία είναι το καλύτερο εργαλείο για μια ορθογραφημένη πρόταση. Προσωπικά έτσι τα βγάζω πέρα γιατί σπάνια θυμάμαι λέξεις απέξω, και γιαυτό αν βιάζομαι πιθανός να τα κάνω σαλάτα. Σίγουρα η ορθογραφημένη λέξη είναι όμορφη όχι επειδή την έχουμε συνηθίσει έτσι αλλά γιατί η νέα ελληνική προέρχεται από μια πολύ αρχαία γλώσσα η οποία στην εποχή της είχε μια σχετικά διαφορετική φιλοσοφία. Γενικά οι γλώσσες είναι εργαλεία ενός λαού για να μπορεί να συνδιαλέγεται εύκολα και γρήγορα. Εκεί είναι και η ομορφιά κάθε διαφορετικής γλώσσας, ας πούμε οι άγγλοι που έχουν πολύ βροχερό και δύστροπο καιρό έχουν περισσοτερες λέξεις για τον καιρό από εμας, ας πούμε εμέις για να πούμε μικρή ανοιξιάτικη βροχούλα λέμε ‘’μικρή ανοιξιάτικη βροχούλα’’, ενώ οι άγγλοι λένε floyd. Έτσι απλά και η ελληνική σαν γλώσσα φιλοσοφίας κυρίως, εξήχθηκε μέσα από τους φιλοσόφους και κυρίως τους ραψωδούς-ποιητές. Για την γλώσσα μας θα έχετε ακούσει τον λιακόπουλο να ωρύεται για κατι λεξάριθμους. Είναι αλήθεια ότι κάθε λέξη είναι ένας αριθμός προερχόμενος από τα γράμματα που την απαρτίζουν, και οι συνώνυμες λέξεις έχουν ακριβώς το ίδιο άθροισμα. Να μην σας κουράζω, αυτό γινόταν γιατί κάθε λέξη προφερόταν μουσικά και μάλιστα είναι λάθος να θεωρούμε τους ρήτορες κατι τύπους που λεγαν εξυπναδες και κούραζαν τον κόσμο (όπως κάνω εγώ τώρα) αλλά σαν τραγουδιστές. Και κατ επέκταση αυτή η αρμονία η οποία φαίνεται στο στήσιμο των λέξεων μέσω των αριθμών είχε και τα συμβολά της όπως και η μοντέρνα μουσική. Αντί για ολόκληρο είχαν το Ωμέγα (ο-μεγάλο) το ο το μικρο ίσως ως μισό, και κάθε φωνήεν ήταν κάπως διαφορετικό από την προφορά την σημερινή (τοτε τα προβατάκια δεν κάνανε μπεεΕΕεεεΕΕεεε αλλά ΒΗηηηηΗΗηηηηηηη –δηλάδή το βη ακούγονταν σαν μπε). Έτσι μας έμεινε εμάς σήμερα η ορθογραφία και μας λείπει το μέτρο και η μουσικότητα…

[pao132003]

μιας και το τόπικ είναι "ορθογραφία" δε θα βγω offtopic, αν πω ότι το σωστό είναι "ετυμολογία" και όχι "ετοιμολογία"
αν είχες κάνει την ετυμολογία της λέξης, θα το'χες καταλάβει

[van_der_kaafr]

χοχοχοχο ωωωω συγγνώμη!!!! έχετε δίκαιο!!! μα τι παράλειψή μου!

[ManOzzY]

Σχετικά με αυτό που αναφέρθηκε με τις γλώσσες και τους άλλους λαους, έχετε παρατηρήσει ότι όσο πιο βόρεια πάμε τόσο πιο πολλά σύμφωνα συναντάμε στις γλώσσες;
Αυτό συμβαίνει λόγο του κρύου. Οι άνθρωποι εκεί πάνω αποφεύγουν να ανοίγουν πολύ το στόμα τους για να μη παγώσουν, αυτό έχει ως προέκταση τη διαφοροποίηση των γλωσσών με αυτό το τρόπο. Είναι εντυπωσιακό αν το σκεφτεί κανείς.

[Όχι δε το έβγαλα από το μυαλό μου]

[primelude]

Γράψε Λάθος

Δεν φτάνει που ήσουν ερχομός θερμοκηπίων
ενόχλησες και την ορθογραφία μου.

Κατ' επανάληψη λες, μ' έπιασες να γράφω
συνδιάζω αντί για συνδυάζω που σημαίνει
συν-δύο, βάζω το ένα δίπλα στο άλλο
τα δυό μαζί ενώνω - το ζω το αφήνουμε απ' έξω
για μετά, αν πετύχει ο συνδυασμός.

Δεν είναι λάθος φίλε μου.
Είναι μια πρόωρη ανάπτυξη αδυναμίας.
Δείξε μου εσύ ένα ύψιλον
που να κατάφερε ποτέ σωστά να μας ενώσει.
Συνδυασμοί πολλοί αλλά πόσοι γνώρισαν
τη ρηματική του ζω απεραντοσύνη.

Απ' τη σκοπιά του καθενός η ορθογραφία.
Πάρε παράδειγμα
τι κινητά που γράφεται το ψέμα:
Οταν εσύ το εξακοντίζεις προς τον άλλον
σωστά το γράφεις μέσα σου, θαρραλέα.
Όμως όταν εσύ το δέχεσαι κατάστηθα
τότε το γράφεις ψαίμα.
Ρωτάς από πού και ως πού
γράφω τη συμπόνοια με όμικρον γιώτα.

Ποιος ξέρει θα με παρέσυρε η άπνοια
ο ανοίκειος το ποίημα η οίηση
το κοιμητήριο η οικουμένη το οικτρόν
και η αοιδός επιθυμία
απ' την αρχή να ξαναγραφόταν ο κόσμος.

Εξάλλου σου θυμίζω η συμπόνοια
πρωτογράφτηκε λάθος από το Θεό.

- Κική Δημουλά

[Nasia!]

Off Topic

.... Είναι αλήθεια ότι κάθε λέξη είναι ένας αριθμός προερχόμενος από τα γράμματα που την απαρτίζουν, και οι συνώνυμες λέξεις έχουν ακριβώς το ίδιο άθροισμα. Να μην σας κουράζω, αυτό γινόταν γιατί κάθε λέξη προφερόταν μουσικά ....

Πλοιο και καραβι αν δεν κανω λαθος ειναι συνωνυμες λεξεις.

[Artemoila]

Στα αρχαία το πλοίο ήταν η ναύς. Με περισπωμένη νομίζω.