Facebook
Reddit
Discord Invitation
Wizard Disclaimer: Το κείμενο που ακολουθεί ξεπερνά τις 20 γραμμές. Αγνόησε με σιγουριά και "ασφάλεια"
Δεν ξέρω αν το γνωρίζετε, αλλά το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, το οποίο είναι επιφορτισμένο με την εκπόνηση των Προγραμμάτων Σπουδών σύμφωνα με τις οδηγίες του οποίου οι Έλληνες διδάσκονται την Ελληνική Γλώσσα, ακολουθεί μια "πολιτική" "απλοποίησης" της Γλώσσας. Το πιό σύνηθες φαινόμενο είναι η εξάπλωση του "ι" εις βάρος των ομόηχών του "ει", "η", "οι", "υ", συχνά αδιακρίτως. Υποθέτω (και ελπίζω) ότι αυτό το "αδιακρίτως" βρίσκει φραγμό τουλάχιστον σε περιπτώσεις διφορούμενων λέξεων των οποίων η βασική διαφορά, που συνεπάγεται και την διάσταση νοημάτων, παραμένει ακόμα η ορθογραφία. Αλλά τελικά αυτό είναι το νόημα ύπαρξης των πολλών μας "ι"; Η επίλυση πιθανών "νοηματικών διενέξεων" σε ένα γραπτό κείμενο;
Η ετυμολογία μιας λέξης δεν είναι μια απλή τεχνική λεπτομέρεια Γλωσσικής Μουσειακής σημασίας. Συνδέει τη λέξη με το νόημα σε βαθμό που πολλές φορές αδυνατούμε να φανταστούμε (ως αποτέλεσμα της περιφρόνησης που μας διδάσκεται προς την ορθογραφία), επιτρέπει την ορθότερη επιλογή των εκφραστικών μέσων στο κατάλληλο γλωσσικό πλαίσιο (είτε ως μεταφορά, κυριολεξία, κτλ.), προωθεί την επιτυχέστερη και χωρίς παρεξηγήσεις ανταλλαγή πληροφορίας και τρέφει τον ίδιο το νου (προσωπική εκτίμηση).
Για να μην είμαι, όμως, άδικος, η ευθύνη δεν αντιστοιχίζεται μονοσήμαντα στο Π.Ι.. Μεγάλο ρόλο έχουν διαδραματήσει και αυτά τα καταραμένα greeklish. Ο ΚΟΜΟΕ (κλασικός μπλα μπλα Έλληνας) κατάφερε και εδώ να εκμεταλλευτεί μια τεχνική δυσκολία και να την αναγάγει σε επιχείρημα υπέρ της γλωσσικής ατονίας ή ένδειάς του. Τα greeklish γεννήθηκαν τα πρώτα χρόνια εξάπλωσης των υπολογιστών εξ' αιτίας της αδυναμίας των συστημάτων να αποθηκεύσουν, ανταλλάξουν και αναπαραστήσουν Ελληνικά.
Έκτοτε τα πράγματα έχουν αλλάξει ριζικά, καθιστώντας τα greeklish άχρηστα: Υπάρχουν δεκάδες Ελληνικές Γραμματοσειρές (απεικόνιση), πρότυπα κωδικοποίησης Ελληνικών Χαρακτήρων (Unicode, ISO8859-7, για αποθήκευση και ανταλλαγή), πληκτρολόγια με τυπωμένα τα ελληνικά σύμβολα και όλα τα σημεία στίξης και τονισμού. Συνεπώς ο σύγχρονος εν Ελλάδι χρήστης (στο εξωτερικό δεν μπορείς πάντα να βρεις ό,τι χρειάζεται) δεν έχει πλέον πρόβλημα ή αδυναμία, αλλά ένα δίλλημα: Θα επιλέξει να εγκαταστήσει το κατάληλλο λογισμικό και τις αντίστοιχες γραμματοσειρές που θα του επιτρέψουν να γράφει και να βλέπει σωστά Ελληνικά ή θα βολευτεί γράφοντας μια ζωή greeklish;
Δεν θα σας προκαλεί έκπληξη (ίσως κρίνοντας από τον εαυτό σας) ότι τελικά ο Έλληνας θα αποφασίσει την δεύτερη "λύση", και μάλιστα θα την "τεκμηριώσει" και θεωρητικά! Αυτή η κακή συνήθεια οδηγεί, φυσικά, στην αποδυνάμωση της ικανότητας και της προσπάθειας για ορθογραφία. Οι πιο θρασείς, δε, αναπαράγουν ακόμα και σήμερα έναν μύθο που έπλασαν οι ίδιοι: ότι μπορείς να γράψεις με ορθογραφημένα Ελληνικά ακόμα και σε greeklish!
Ειδικά σε αυτό το σημείο κρίνω σκόπιμο να επισημάνω για άλλη μια φορά τα προφανή. Όπως μαρτυρά και η ίδια η λέξη, ως σύνθεση των "ορθό" και "γράφω", "ορθογραφία" σημαίνει "να γράφεις σωστά". Και αυτό το "σωστά" συμπεριλαμβάνει αφ' ενός την ορθή επιλογή φωνηέντων και συμφώνων (χαρακτήρων) αλλά και των σημείων τονισμού, και στίξης (ερωτηματικά, τελείες, τόνοι, διαλυτικά, απόστροφοι, κτλ.). Γράφοντας, λοιπόν, κανείς σε greeklish, αφ' ενός δεν επιλέγει τους σωστούς χαρακτήρες (γιατί όπως και να το κάνουμε το "w" δεν είναι "ω" και το "l" δεν είναι "λ"), δεν τους συνδυάζει σωστά (σύμφωνα με την τετριμμένη έννοια της ορθογραφίας ως επιλογή των κατάλληλων "ο", των "ι" κτλ.) ενώ αγνοεί πλήρως τον τονισμό.
Στο πλαίσιο της αποθεραπείας από τα greeklish συχνά οι χρήστες επιλέγουν κάνουν "ομαλή μετάβαση", το οποίο ισχυροποιεί ακόμα περισσότερο την επιχειρηματολογία για την κακή επίδραση της συγκεριμένης μεθόδου γραφής: Ανορθογραφούν και παραλείπουν συστηματικά τους τόνους. Δυστυχώς κάποιοι από τους πιο τολμηρούς μένουν για πάντα σε αυτό το στάδιο και υπερασπίζονται τον εαυτό τους στη λογική "δε φτάνει που γράφω Ελληνικούς χαρακτήρες, θες και ορθογραφία και τόνους"! Τότε δεν καταλαβαίνω τι νόημα έχει να αλλάξει κανείς από τα greeklish στα "ελληνοειδή" ούτως ή άλλως...
Όταν λέμε ότι η Ελληνική Γλώσσα είναι ευέλικτη και εύπλαστη, δεν εννοούμε ότι μας δίνει το δικαίωμα ή τη δυνατότητα να τη βιάζουμε πιο εκτεταμένα ή εύκολα από άλλες. Την ίδια ζημία ή σύγχιση που θα προκαλούσε η ταυτόσημη γραφή των ομόηχων αγγλικών "bi", "bye", "by" προκαλεί και το διφορούμενο "χαλι".
Κλείνοντας, θα ήθελα να κάνω ένα σχόλιο στο επιχείρημα "η ορθογραφία ή ο τονισμός καθίστανται περιττοί καθώς εύκολα ή δύσκολα το εννοούμενο μπορεί να συναχθεί από τα συμφραζόμενα": Όταν συνειδητά επιλέγουμε (από τεμπελιά ή αντίδραση) να υποβαθμίζουμε τη γλώσσα και τη δύναμή της, η οποία σε μεγάλο βαθμό εδράζεται στην ορθογραφία, και να δυναμιτίζουμε τη σαφήνεια και την πληρότητα της έκφρασης ελπίζοντας ή ποντάροντας στις επιτυχείς υποθέσεις του αναγνώστη με βάση τα συμφραζόμενα, τότε δεν καταλαβαίνω ποια η ποιοτική διαφορά (με όρους νοοτροπίας) από την επικοινωνία με χειρονομίες ή με ("συμφραζόμενες") γκριμάτσες και άναρθρες κραυγές...
Σας προσκαλώ, λοιπόν, να τοποθετηθείτε επί της τακτικής του Π.Ι. να απλοποιεί την ορθογραφία, καθώς και την ανάγκη ή και τη σημασία για ορθογραφία. Τα σχόλια σχετικά με τα greeklish θα παρακαλούσα να γίνουν προσεκτικά ώστε να μην καλύψουν τη βασική προβληματική
)
Όχι αιτιατική άλλα ονομαστική.